El Greco

Niepowtarzalny klimat i nastrój formacji El Greco jest zasługą pięciu wszechstronnych, multistylistycznych instrumentalistów, poruszających się z łatwością po trudnym materiale muzycznym, w którym złożone struktury muzyczne mimo wszystko służą śpiewności melodii i jednocześnie stanowią wyzwanie dla muzyków.

Po raz pierwszy razem zagrali na zaproszenie Fundacji Kościelskich w 2006 roku; materiał muzyczno-literacki, przygotowany przez lidera El Greco Joachima Mencla wykonywał wówczas z zespołem nieżyjący już dzisiaj basista Steve Logan. Przez kolejne lata El Greco usłyszeć można było miedzy innymi na Festiwalach: Starzy i Młodzi czyli Jazz w Krakowie, oraz Jazz Bez na Ukrainie. Jednocześnie wszyscy muzycy tworzący El Greco tworzyli samodzielne projekty (m. innymi Mencel z Bradem Terrym, Nigelem Kennedym, Dino Saluzzi, Dave Liebmanem, Lee Konitzem, Ewą Bem, Januszem Muniakiem; DJ Krime z Agą Zaryan, Jarosławem Śmietaną, Stevem Loganem; Andrzej Święs z Soundcheck, Kwartetem Nagórskiego, Zbigniewem Namysłowskim, Kubą Stankiewiczem Trio; Harry Tanschek z Richardem Galliano, Halem Creek, Chico Freemanem, Bob’em Brookmayer’em, i wreszcie Jorgos Skolias z zespołami „‚Osjan”, „Tie Break”, „Pick Up”, „Free Cooperation”, Tomaszem Stańko, Terje Rypdalem, Nikosem Touliatosem, Bronisławem Dużym, Zbigniewem Namysłowskim, Krzysztofem Knittlem).

Joachim Mencel: „Mam szczęście pracować z wybitnymi talentami. Projekt, który razem tworzymy to nie tylko zabawa konwencją, ale i wyzwanie dla każdego muzyka. U nas wiązanie różnych stylów odbywa się na znacznie głębszym poziomie, na poziomie organicznym. Lubimy eksperymenty więc np. na podkładzie klasycznego rytmu drum’n'bass wprowadzamy nowoczesną jazzową strukturę harmoniczną (Reading Gaol), czy też ukladamy rytm R&B w skomplikowane, nietypowe dla tego gatunku, niesymetryczne metrum 7/4 (Sen). Wszystko jest tak pomyślane, by mimo wszystko uzyskać śpiewność melodii, ważną dla słuchacza.”

El Greco wciąż eksperymentuje – szuka nowych i niełatwych form, które służą następnie żywej improwizacji, będącej karkołomnym, ale twórczym zadaniem.

Joachim Mencel: „W naszym zespole zawsze jest coś inaczej niż zwykle; na przykład rolą DJ-a nie jest, jak to zwykle bywa układanie beatów lecz improwizacja samplami akustycznych instrumentamów np. saksofonu lub trąbki i układanie z tych sampli improwizowanych melodii solówek. Za beaty w tym zespole odpowiedzialna jest z kolei żywa sekcja rytmiczna, a nie elektroniczne drum machines. Nie boimy się melodii, akcentujemy wręcz ten element, może tak na przekór wszechobecnej w dzisiejszej kulturze monotonii melodycznej?”

To bezkompromisowe podejście do materiału i nie uciekanie przed trudnościami, jakie niesie ze sobą ich złożona muzyka zauważają nie tylko odbiorcy ale i recenzenci:

Tomasz Handzlik – Gazeta Wyborcza(…)”nie od dziś Mencel łączy w swych kompozycjach elementy jazzu i jazzowej improwizacji z brzmieniami muzyki klubowej oraz world music. I robi to kapitalnie. W ”El Greco” style mieszają się ze sobą w sposób niemal naturalny – płynnie, bez żadnej nachalności, jakby jeden był wynikiem drugiego. Spora w tym zresztą zasługa towarzyszących liderowi artystów. Całość zabrzmiała genialnie.”

Niewątpliwie bogactwo formy muzycznej uwypuklają wybitni muzycy, tworzący El Greco:

Jorgos Skolias – śpiew
Joachim Mencel – organy Hammonda, Rhodes, fortepian,
Dj Krime – gramofony
Andrzej Święs – kontrabas, gitara basowa
Harry Tanschek – perkusja

 

Jorgos Skolias

 

 Wokalista, kompozytor; posiada rzadką umiejętność śpiewu harmonicznego, tj. równoległego prowadzenia trzech głosów. Jego rodzice to greccy uchodźcy polityczni. Wychowywał się w wielonarodowym 

i bardzo kulturowo zróżnicowanym środowisku młodzieżowym. Często uczestniczył
w imprezach mniejszości greckiej, niekoniecznie zajmując się muzyką grecką; próbował śpiewać rocka i bluesa.

Zawodową pracę rozpoczął w 1982 r. od jazzowo – rockowej formacji „KRZAK”. Szybko
o pracę z Jorgosem zabiegać zaczęły liczące się zespoły i artyści – „Free Cooperation”, Tomasz Stańko, Terje Rypdal, Nikos Touliatos. Skolias uczestniczył w wielu nagraniach muzyki teatralnej i filmowej.

DJ Krime czyli Wojciech Długosz

Turntablista, muzyk, kolekcjoner płyt, entuzjasta muzyki. Ma na koncie również 12 lat klasycznej edukacji muzycznej zakończonej dyplomem w klasie skrzypiec; dzięki temu bardziej od zwykłego odtwarzania nagrań zainteresowała go sztuka kreatywnego wykorzystywania gramofonu, miksera i płyt, tak by ich używanie stało się jeszcze jednym instrumentem dającym możliwość kreowania dźwięków.

Jest jednym z pionierów tej dziedziny w kraju i zwycięzcą kilku prestiżowych konkursów turntablistów w Polsce. Obecnie często można go spotkać w europejskich klubach, gdzie serwuje ambitną muzykę gatunku jazzu i soul.

Andrzej Święs

Kontrabasista. Zadebiutował na scenie jazzowej biorąc udział w konkursie Jazz Juniors w Krakowie, gdzie wraz z zespołem Tomaszewski/Święs/Dobrowolski zdobył II nagrodę (2004) a z kwartetem Soundcheck
I miejsce na Międzynarodowym Konkursie Jazzowo-Bluesowym w Usti nad Łabą (2004).

Rok później zdobył Grand Prix na festiwalu Jazz nad Odrą we Wrocławiu. Koncertował
w Niemczech, Austrii, Czechach, Francji, na Węgrzech, w Bułgarii, Rosji i na Ukrainie.
Na stałe współpracuje z zespołami: Soundcheck, Kwartet Grzegorza Nagórskiego, Zbigniew Namysłowski Quintet, Kuba Stankiewicz Trio.

Harry Tanschek

Perkusista, absolwent słynnej Akademii Jazzowej w Grazu (Austria) oraz Berklee College of Music w Bostonie (USA). Obecnie uczestniczy w wielu projektach po obu stronach oceanu.

Pracuje z muzykami tej klasy co: Richard Galliano, Hal Creek, Chico Freeman, Bob Brookmayer,  Mark Murphy, Sheila Jordan, Clark Terry,  Martin Lubenov Orkestar i in.
W Polsce grał m.in. w Karimski Club, Voo-Voo a także uczestniczył w nagraniach płyty „Kakadu” Ewy Bem.

 

Joachim Mencel, lider El Greco

Pianista i kompozytor, ukończył studia na Wydziale Jazzu i Muzyki Rozrywkowej Akademii Muzycznej w Katowicach. Talent szlifował u pianistów: Beli Lakatosa i Barry’ego Harrisa. Już na studiach komponował; grał w swoim własnym trio i kwintecie Piotra Wojtasika.

W 1992 r. wspólnie z Mieczysławem Szcześniakiem, Marcinem Pospieszalskim, Robertem Cudzichem i Piotrem Jankowskim założył grupę New Life’m, wykonującą muzykę określaną jako współczesny gospel. Od roku 1993 był członkiem kwartetu Janusza Muniaka. Grał także w kwartecie Andrzeja Cudzicha, z którym w 1997 r. nagrał płytę „Simple Way”.

Regularną współpracę z amerykańskim klarnecistą Bradem Terrym rozpoczął w 1993 r; do dziś koncertuje z nim i nagrywa za granicą (USA, Niemcy, Rosja).

Joachim Mencel komponuje utwory kameralne wykonywane przez muzyków klasycznych. Kwartet Rubinstein umieścił dwa jego utwory na kwartet smyczkowy na swojej płycie „RaneQ”. Jego utwory doczekały się premiery w Wigmore Hall w Londynie, gdzie angielski klarnecista David Campbell zaprezentował kompozycje Mencla na kwintet klarnetowy. 

Jest autorem projektu na orkiestrę smyczkową i kwartet jazzowy, który był prezentowany w Filharmonii Śląskiej w Katowicach oraz na Międzynarodowym Festiwalu Klarnetowym w Krakowie.

Pianista jest cenionym aranżerem i producentem muzyki wokalnej. Oprócz kompozycji dla zespołu New Life’m pisał i aranżował piosenki m.in. dla Karoliny Styły (płyta „My Favorite Songs” 1999) Ewy Bem (kompozycja i aranżacja piosenek na płycie „Kakadu”2007), Niny Stiller, Mieczysława Szcześniaka, Anny Marii Jopek i pochodzącej z Kamerunu – Kaissy.

W oparciu o instrumentalne kompozycje Mencla już w 1990 r. Telewizja Polska nakręciła film muzyczny „Deszcz” w reżyserii Tomasza Dobrowolskiego. Mencel jest autorem muzyki do kilku filmów, spektakli baletowych i pantomimy (m.in. „Champion” 2000 r.).

W 2002 r. słynny angielski skrzypek Nigel Kennedy zaprosił Joachima Mencla do udziału
w swoim projekcie muzycznym, prezentowanym w Londynie (Royal Albert Hall), Berlinie Mediolanie, Hamburgu, Krakowie, a także na prestiżowym Schleswig-Holstein Festival.

W 2006 r. Mencel skomponował kantatę jazzową „Miłość mi wszystko wyjaśniła” do tekstów Karola Wojtyły na combo jazzowe, orkiestrę smyczkową, chór chłopięcy i solistów. 

W premierowym wykonaniu tego utworu uczestniczyli m.in. słynny argetyński bandeonista Dino Saluzzi, saksofonista Lee Konitz, Ewa Bem, Kaissa, Jorgos Skolias, Mieczysław Szcześniak, Janusz Muniak, góralska kapela Jana Karpiela-Bułecki, chór chłopięcy Filharmonii Krakowskiej i Orkiestra Akademii Beethovenowskiej. Kantata była wykonywana jeszcze kilkukrotnie: m.in. z udziałem Richarda Galliano.

Także w 2006 r. na zamówienie Fundacji Kościelskich powstał nowy, literacko – muzyczny projekt „EL Greco”. 

Aktualnie dzieli czas pomiędzy komponowaniem, koncertowaniem i pracą adiunkta na Akademii Muzycznej w Krakowie, gdzie prowadzi zajęcia z etnomuzykologii i jazzu.